رابطه حقوقی میان پزشک و بیمار: تعهدات و مسئولیتها
رابطه میان پزشک و بیمار یک ارتباط حقوقی است که بر مبنای مجموعهای از حقوق و تعهدات متقابل تعریف میشود. این رابطه با تعهدات پزشک در ارائه خدمات درمانی و تعهد بیمار به پرداخت هزینههای درمان شکل میگیرد و معمولاً از نوع تعهد به وسیله و نتیجه محسوب میشود. در شرایطی که توافق قراردادی بین پزشک و بیمار وجود نداشته باشد، این تعهدات طبق قوانین مدنی به عنوان تعهدات قانونی در نظر گرفته میشود. در مواقع اضطراری، مانند زمانی که بیمار به علت ناتوانی یا فقدان نماینده قانونی قادر به پذیرش درمان نیست، پزشک بر اساس تعهدات قانونی خود عمل میکند.
انواع مسئولیتهای پزشک در برابر بیمار
مسئولیتهای پزشک در قبال بیمار به سه نوع اصلی تقسیم میشوند: مسئولیت قراردادی، مسئولیت قانونی و مسئولیت صنفی.
- مسئولیت قراردادی: در شرایطی که بین بیمار و پزشک قراردادی وجود داشته باشد، پزشک باید طبق شرایط قرارداد عمل کند. در صورتی که پزشک به تعهدات قراردادی خود پایبند نباشد، بیمار حق شکایت دارد.
- مسئولیت قانونی: بر اساس ماده 319 و 495 قانون مجازات اسلامی، پزشک حتی در صورت دریافت برائتنامه از بیمار، مسئول حفظ جان و سلامت بیمار است و باید طبق اصول فنی و علمی عمل کند. در صورت بروز خسارت به بیمار ناشی از کوتاهی یا خطای پزشک، وی ملزم به جبران خسارت خواهد بود.
- مسئولیت صنفی: رعایت قوانین و مقررات صنفی یکی دیگر از تعهدات پزشک است که توسط سازمان نظام پزشکی تنظیم و پیگیری میشود. پزشکانی که مقررات صنفی را نادیده بگیرند، ممکن است با مسئولیتهای حرفهای و انضباطی روبرو شوند.
تقصیر و قصور پزشک
در بررسی مسئولیت پزشک، تفکیک میان «تقصیر» و «قصور» مهم است. تقصیر به معنای ترک یا عدم انجام عملی است که پزشک ملزم به انجام آن بوده است. برای مثال، اگر پزشک بدون رعایت احتیاط لازم به درمان بپردازد و خسارتی به بیمار وارد شود، بیمار میتواند برای جبران خسارت اقدام به شکایت کند. اما قصور، به معنای ناتوانی یا غفلت غیرعمدی است که در برخی موارد میتواند منجر به آسیب به بیمار شود. در چنین مواردی، سازمان نظام پزشکی ممکن است پزشک را ملزم به جبران خسارت کند.
برائتنامه و اهمیت آن در کاهش مسئولیت پزشک
برائتنامه به بیمار یا ولی او امکان میدهد تا پیش از درمان، با آگاهی کامل از عواقب و خطرات احتمالی، رضایت خود را اعلام کنند. این برائتنامه باید به طور واضح و مشخص باشد و بیمار یا ولی او از تمام جنبههای احتمالی آگاه باشد. با این حال، حتی با وجود برائتنامه، پزشک ملزم به رعایت اصول علمی و فنی است و در صورت قصور یا خطا، از مسئولیت مبرا نخواهد بود.
شماره تلفن وکیل برای شکایت از پزشک
نقش وکیل در دعاوی پزشکی
در مواردی که بیماران قصد دارند از پزشک شکایت کنند، بهرهگیری از وکیلی متخصص در امور پزشکی میتواند فرآیند حقوقی را تسهیل کرده و به درک بهتر حقوق و تعهدات کمک کند. وکلای متخصص در زمینه دعاوی پزشکی علاوه بر داشتن تجربه لازم، به مراجعان در دستیابی به نتیجه مطلوب کمک میکنند.
هزینههای وکیل برای شکایت از پزشک
هزینههای وکیل در دعاوی پزشکی معمولاً به صورت درصدی از مبلغ مطالبه شده تعیین میشود و هزینه مشاوره اولیه بسته به نوع پرونده و توافق میان وکیل و موکل متفاوت است.
تیم حقوقی منشور حمورابی آماده مشاوره حقوقی رایگان به شما عزیران است.